Is Oscar Wilde de grondlegger van de hipstercultuur?

08/03/2018

Je kent ze wel, het type mensen dat ineens een baard laat groeien, vegetarisch gaat eten, of in een Starbucks aan hun meesterwerk gaan schrijven onder het genot van een véél te dure latte macchiato. De clichés zijn groot. Maar net als bij elke subcultuur zitten er zowel waarheden als overdreven fabels bij. Hipsters kunnen dan wel zo alternatief zijn als ze willen, maar weten ze zelf wel waar ze vandaan komen? Tijd voor een onderzoek.

‘’Everything popular is wrong”

Het is altijd een risico om legendes uit vorige eeuwen voor te schotelen aan Generatie Z. Maar het is natuurlijk altijd het proberen waard om vergelijkingen te bestuderen. Alles wat we nu als origineel en vernieuwend ervaren, blijkt vaak vanonder een oude steen te zijn gekropen. Bij deze is dat de 19e eeuw. Of om preciezer te zijn, 1854.  Het jaartal waarin Wilde geboren werd in Dublin om uit te groeien tot een van de grootste iconen uit de jaren 1800. Wellicht vooral bekend van ‘The picture of Dorian Gray’ en zijn tijdloze oneliners.

Estheticisme als alternatief?

Het woord ‘hipster’ dook pas voor het eerst op rond 1940, maar in de tijd van Wilde hadden ze het woord ‘estheticisme’ wat ‘streven naar esthetiek’ (streven naar schoonheid) betekent. In de alternatieve beleving, die Wilde doortrok in onder andere zijn flamboyante keurige kledingstijl en het laten groeien van zijn bruine lokken, raakten steeds meer mensen betrokken bij zijn filosofie. “De kunst moet niet het leven afbeelden, maar het leven moet de kunst navolgen.”

 “The future belongs to the dandy”

Naast alle historisch langdradige bullshit die de 19e eeuw produceerde is de dandy misschien wel het beste overblijfsel. Het opende de deur voor de hipster, die het voor de dandy mogelijk maakte zijn volle potentieel te benutten.

Het begon eigenlijk al een eeuw vroeger, in 1790, als protest tegen de Franse Revolutie. De kledingstijl is natuurlijk een van de kenmerken van de dandy, of in iets moeilijkere termen: “Een zelfbewuste, volstrekt onafhankelijke figuur die zich afzet tegen alles wat naar middelmatigheid en uniformiteit neigt.” Neem nu bijvoorbeeld Stromae, het perfecte voorbeeld van de hedendaagse dandy: hij heeft een goed voorkomen en wordt altijd gekenmerkt aan het psychedelisch patroon op zijn hemden en de flamboyante vlinderdas

(lees verder onder de video)

Niet alleen gelijkenissen, maar ook verschillen

Terwijl hipsters zich meer associëren met kledij, eetgewoontes en gewoon lekker alternatief zijn, is de dandy iemand met een speciale persoonlijkheid. Hij komt gevat uit de hoek, geeft scherpe, grappige opmerkingen, en besteedt veel aandacht aan het elegant overkomen. Zijn opvallende hoeden die vaak op foto’s te zien zijn komen perfect overeen met de gekleurde blazers. Kenmerken die bij de hedendaagse hipsters niet altijd aanwezig zijn.

“Fashion is a form of ugliness, so intolerable that we have to alter it every six months.”

Een van zijn bekendste oneliners uit zijn carrière, zonder discussie is deze gevuld met een hoop waarheid. Mode zal altijd een tijdelijk iets zijn, die zich altijd zal aanpassen aan de mainstream. Of past de mainstream zich aan aan de heersende modetrends?

“Be yourself, the rest is already taken.”

De exacte conclusie is moeilijk te omschrijven. Zijn Oscar Wilde en zijn estheticistische underground club de voorouders van de hipstercultuur? Aangezien de 21e eeuw gekenmerkt wordt door een waaier aan muziekstijlen, modetrends en seksualiteitsbelevingen is het moeilijk om de leefwereld van de hipster te vergelijken met het preutse Victoriaanse tijdperk van Oscar Wilde. Maar we kunnen wel met zekerheid zeggen dat de wereld er een pak anders had uitgezien zonder zijn geniale werk.

Bradley Remorie

Plaats een reactie

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.